| 08 آبان 1399

آيين نامه اجرايي تهيه و تصويب طرحهاي هادي روستايي بر اساس ماده 7 اساسنامه بنياد مسكن

ماده 1

مفاهيم برخي از واژه‌هاي به كار رفته در اين آئين‌نامه به قرار زير ميباشد: 

الف ـ "روستا" ـ روستا مجموعه‌هايست زيستي (مسكوني ـ توليدي) كه رابطه ارگانيكي با طبيعت و مجموعه‌هاي روستايي و شهري همجوار خود داشته باشد و حدود آن بر اساس مواد 2 و 3 قانون تعاريف تقسيمات كشوري تعيين ميگردد. 

ب ـ "منطقه روستايي" عبارتست از حوزه تأثيرگذار و يا تأثيرپذير از روستا در ابعاد اقتصادي، اجتماعي و فيزيكي. 

ج ـ "طرحهاي روستا" عبارتست از طرح تجديد حيات و هدايت روستا با لحاظ ابعاد اقتصادي، اجتماعي و فيزيكي. 

د ـ "شوراي مركزي" اختصاراً به مفهوم شوراي مركزي بنياد مسكن بكار رفته است. 

ر ـ "شوراي تصويب" اختصاراً به مفهوم شوراي تصويب طرحهاي هادي استان به كار رفته است. 

س ـ "بنياد" اختصاراً به مفهوم بنياد مسكن انقلاب اسلامي بكار رفته است. 

و ـ "مشاورين" عبارتند از افراد حقيقي و حقوقي متعهد و متخصصي كه براي مدتي جهت تهيه طرح هادي روستاهاي مشخص با عقد قرارداد با اين نهاد همكاري مي‌نمايند

ماده 2

اهداف طرحهاي هادي بشرح زير است: الف ـ ايجاد زمينه توسعه و عمران روستاها با توجه به شرايط فرهنگي اقتصادي ـ اجتماعي. ب ـ تأمين عادلانه امكانات از طريق ايجاد تسهيلات اجتماعي، توليدي، رفاهي. ج ـ هدايت وضعيت فيزيكي روستا. د ـ ايجاد تسهيلات لازم جهت بهبود مسكن روستائيان و خدمات محيطزيستي و عمومي.

ماده 3- "شوراي مركزي بنياد مسكن"

اين شورا كه در ماده 10 قانون اساسنامه بنياد مسكن تعريف شده در مركز تشكيل و داراي يك كميته فني بررسي طرحها مي‌باشد


ماده 4

وظايف شوراي مركزي در ارتباط با طرحهاي هادي. 

الف ـ تصويب ضوابط فني و عمومي طرحهاي هادي. 

ج ـ هماهنگي بين برنامه‌ها و طرحهاي وزارتخانه‌هاي مربوطه با طرحهاي هادي. 

د ـ بررسي زمينه مشاركت بانها و ديگر سازمانهاي اجرائي در تهيه و اجراي طرحهاي هادي. 

هـ ـ تصويب عناوين طرحهاي تحقيقي و ارجاع آن به كميته فني يا مجاري ذيربط جهت اقدام. 

و ـ تصويب مدلها و الگوهاي توسعه روستاهاي مناطق مختلف كشور و ابلاغ آن. 

تبصره ـ جزئيات مربوط به نحوه گردش كار شوراي مركزي و كميته فني و دبيرخانه ضمن آئيننامه داخلي كه به تصويب شوراي مركزي خواهد رسيد تعيين ميگردد

ماده 5- "شوراي تصوي طرحهاي هادي" 

اين شورا مركب از استاندارد و يا معاون (عمراني يا برنامه‌ريزي) استانداري و مديران بنياد مسكن و جهادسازندگي استان و ادارات كل مسكن و شهرسازي، كشاورزي، برنامه و بودجه استان به سرپرستي استاندارد تشكيل گرديده و داراي يك كميته فني به شرح زير است: كميته فني طرحهاي هادي مركب از نمايندگان بنياد مسكن، جهاد سازندگي وزارت برنامه و بودجه، وزارت كشاورزي و دفتر فني استانداري به منظور بررسي و تأثير طرحهاي پيشنهادي و ارائه آن به شوراي تصويب تشكيل ميگردد


ماده 6- ـ وظايف شوراي تصويب عبارتست از: 

الف ـ بررسي اولويت روستاهائي كه بايد براي آنها طرح هادي تهيه شود بر اساس جمعيت موجود، به ويژه پيشبيني امكانات توسعه آنها، زمينهاي كشاورزي بافت و مشكلات روستا. ب ـ تصويب طرحهاي هادي پيشنهادي تهيه شده به وسيله مشاورين و دفاتر تهيه طرحهاي هادي بنياد مسكن. ج ـ ايجاد هماهنگي بين ارگانها و سازمانهاي ذيربط جهت اجراي طرحهاي مصوب. د ـ ايجاد زمينه مشاركت مردم در طراحي و اجراء طرحهاي هادي. هـ ـ ايجاد هماهنگي بين طرحهاي هادي و طرحهاي جامع سرزمين و منطقه‌اي و ـ نظارت و پيگيري اجراي طرحهاي مصوب. تبصره ـ كليه مصوبات شورا با اكثريت حاضرين معتبر است و طرح بايد حائز حداق سه رأي باشد


ماده 7

بنياد مسكن انقلاب اسلامي بر اساس قانون وظايف زير را بر عهده دارد. 

الف ـ هماهنگي اجرائي در زمينه انتخاب مشاور و گروه اجرائي تهيه طرح و ابلاغ كار به آنان. 

ب ـ عقد قرارداد با گروه اجرائي تهيه طرح و مشاورين. 

ج ـ بررسي فني مقدماتي طرحهاي تهيه شده. 

د ـ اداره كميته فني وابسته به شوراي مركزي و شوراي تصويب. 

تبصره ـ كليه طرحهاي پيشنهادي و ضوابط و آئيننامههاي اجرائي توسط دبيرخانههاي مربوطه به شوراهاي اخيرا ذكر ارائه ميگردد. 

و ـ ابلاغ طرحهاي تصويب شده به مبادي ذيربط. 

ز ـ تهيه و تأمين اعتبارات مورد نياز طرحهاي هادي. 

ح ـ اقدام و اجراي طرحهاي فيزيكي تهيه شده با همياري مردم. 

ط ـ كليه اقدامات لازم در زمينه بهبود شرايط ساخت در روستا بر اساس طرح مصوب

ماده 8- "شناخت وضع موجود" 

شناسائي و مطالعه وضع موجود در ابعاد منطقه و روستا بشرح زير صورت مي‌گيرد. 

الف ـ شناسائي منطقه عبارتست از شناسائي اجمالي عوامل طبيعي، اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و فيزيكي بر اساس الگوهاي پيشفرضي و ضوابط بنياد مسكن. 

ب ـ "شناسائي روستا" ـ در اين بخش از مطالعه تأثير شرايط و عوامل طبيعي زمينهاي اطراف روستا و تأثير طول و عرض جغرافيائي، عوارض طبيعي، وضع خاك شيب زمينها، پوشش نباتي و عوامل اقليمي در مسائل زيستمحيطي در قالب الگوهاي فوق الذكر مورد بررسي و مطالعه قرار گرفته و كاربرد آنها در جهت تكامل زيست محيطي انسان مشخص و ارائه ميگردد. ضمناً در رابطه با وضعيت كالبدي روستا، بازتاب فعاليتهاي انساني در محدوده حوزه آبخيز و منابع طبيعي روستا، (كشاورزي، باغداري و دامداري) و فعاليتهاي معدني و صنعتي (معادن و كارگاههاي صنعتي كوچك و بزرگ) و نيز فعل و انفعالات شكل‌گيري اماكن در آبادي (نظير واحدهاي مسكني، باغات درون آبادي اماكن اجتماعي مذهبي، بهداشتي آموزشي، تجاري، خدماتي و راههاي ارتباطي) بر روي شرايط كالبدي روستا و حوزه نفوذ آن به منظور تكامل بخشي و فراهم نمودن شرايط مناسبتر زيست مورد مطالعه قرار ميگيرد.

ماده 9

"تعيين ضوابط و ارائه پيشنهادات در راستاي اهداف فوق الذكر و تعيين محدوده برنامه مورد نياز" به منظور دستيابي بر محورهاي اصلي طراحي پيشنهادات و ضوابط كلي زير ارائه ميگردد: 

الف ـ ارائه پيشنهادات بمنظور تعيين جهات، رشد اقتصادي، اجتماعي و كالبدي روستا. 

ب ـ ارائه پيشنهادات توسعه فيزيكي در وجوه سه گانه فوق


ماده 10- "تهيه طرح هادي" 

پس از دستيابي بر محورهاي طراحي و تعيين ضوابط توسعه، طرحهاي اصلاحي در دو بخش غيرفيزيكي و فيزيكي به شرح زير ارائه ميگردد. 

الف ـ "طرحهاي غيرفيزيكي" ـ اين بخش از طرحها عمدتاً به صورت ارائه برنامه و جايگاه فيزيكي آنها در حوزه نفوذ روستا مطرح شده و لازمه اجراي آن، هماهنگي و مساعدت ديگر ارگانهاي اجرائي دستاندركار كشور ميباشد. برنامههاي مذكور عبارتند از: 

- برنامه ها و جايگاه افزايش توليدات روستائي از طريق به كارگيري هر چه بيشتر آب و خاك در منابع و كشاورزي. 

- برنامه ها و جايگاه خدمات عمومي به منظور ايجاد تعادل بين فضاها، امكانات عملكرد و نيازهاي كمي و كيفي جمعيت روستا. 

- برنامه‌ها و مكانيابي و گزينش مراكز استقرار جمعيت از طريق هماهنگيهاي لازم با روستا. 

- برنامه‌ها و جايگاه شبكه مراكز تأسيسات عمومي روستا. 

ب ـ "طرحهاي فيزيكي" ـ اين بخش از طراحي عمدتاً موقعيت كالبدي و بهبود وضع موجود روستا را در بر گرفته و شامل طرحهاي زير است: 

- طراحي جهت گسترش و جايگزيني فضاهاي لازم با توجه به جمعيت و تا 10 سال آينده روستا. 

- تنظيم شبكههاي ارتباطي خارج و داخل روستا. 

- طرح دفع آبهاي سطحي و بكارگيري آنها در توسعه منابع طبيعي، كشاورزي و صنايع مفيد. 

- طراحي سيستمهاي فاضلاب (در صورت لزوم) 

- ارائه تيپ‌هاي مناسب مسكن با بهره گيري كامل از الگوهاي محلي و متناسب با ابعاد خانوار با اتكاي بر تكنولوژي مناسب ساختوساز. 

- ارائه برنامه زمانبندي اجرائي طرح.

- تهيه نقشه‌هاي اجرائي (نقشه‌هاي فاز 2) در حد نياز دستگاههاي اجرائي و يا عوامل محلي به منظور هدايت مسائل اجرا


ماده 11

"اجراي طرحهاي مصوب و نظارت بر آن" 

ـ بنياد مسكن با توجه به اصل عدم مداخله مستقيم در اجرا و يا اتكاء به مشاركتهاي مردمي به ترتيب زير انجام وظيفه مينمايد: 

الف ـ ايجاد زمينه مشاركت بانكها و صندوقهاي قرض الحسنه و فراهم نمودن تسهيلات مالي. 

ب ـ ارائه خدمات فني و تخصصي در زمينه نظارت و تهيه ماشين آلات سنگين در رابطه با طرح فيزيكي. 

ج ـ ايجاد بستر مشاركت مردم و سازماندهي نيروهاي محلي در رابطه با تهيه و اجراي طرح. 

د ـ نظارت بر نحوه هزينه وامها متناسب با طرحهاي تهيه شده.

هـ ـ تفكيك و واگذاري زمين به افراديكه بنحوي مسكن آنها در طرح پيشنهادي قرار ميگيرد.

بر اساس تبصره 3 ماده 4 قانون اساسنامه بنياد مسكن. تبصره ـ كليه عمليات طراحي و اجرا با مشاركت و همفكري مردم صورت ميگيرد

ماده 12- "تصويب و ابلاغ ضوابط به استان" 

ضوابط و قوانين مربوط به انتخاب و معرفي روستا توسط دبيرخانه شوراي مركزي تهيه و پس از تصويب شوراي مذكور به استانها ارسال ميگردد.

ماده 13- "انتخاب مشاور" 

مشاورين داوطلب همكاري با بنياد توسط دبيرخانه شوراي تصويب معرفي و به نظر بنياد مركز انتخاب ميگردند


ماده 14- 
"تشكيل تيم كارشناسي" 

دفتر تهيه طرحهاي هادي ميتواند با استفاده از متخصصين و سازماندهي نيروهاي دانشجوئي گروههاي كارشناسي تشكيل داده و طرح هادي برخي روستا را مستقيماً تهيه نمايد


ماده 15- ـ "كنترل مراحل مختلف طرح" 

مطالعات انجام شده توسط مشاور در مراحل مختلف توسط دفتر تهيه طرحهاي هادي بنياد مذكور و استان كنترل و تأييد ميگردد


ماده 16- "تصويب طرح تهيه شده" 

طرحهاي ارائه شده بوسيله دبيرخانه شوراي تصويب "بنياد استان" در شوراي مذكور مطرح و پس از بررسي‌هاي لازم تصويب ميگردد. تبصره ـ در صورت عدم تأييد و تصويب طرح پيشنهادي مشاور مؤظف به اصلاح آن است


ماده 17- "ابلاغ طرح" 

طرح تصويب شده توسط بنياد مركز به استانداري و بنياد استان جهت اجرا ابلاغ ميگردد


ماده 18-

بودجه تهيه طرح هادي از منابع زير تأمين و هزينه ميگردد: 

الف ـ اعتبارت بنياد مسكن انقلاب اسلامي 

ب ـ اعتبارات پيشبيني شده در قانون بودجه هر سال.

تبصره ـ تخصيص بودجه تهيه و طرح و چگونگي هزينه آن توسط دفتر مركزي بنياد تعيين ميگردد.

آئين‌نامه فوق مشتمل بر 18 ماده و 6 تبصره در جلسه مورخ 15/4/67 شوراي مركزي بنياد مسكن انقلاب اسلامي تصويبب و متعاقباً در تاريخ 18/7/1367 به تأييد وزير مسكن و شهرسازي رسيده است. نماينده حضرت امام در وزير مسكن و شهرسازي سرپرست بنياد مسكن بنياد مسكن و رياست شورا و عضو شورا و عضو شورا